Ở Cô Nhi Viện Kumanthong, Pé Ngộ nhận ra một kiểu người xuất hiện rất đều: họ không phủ nhận sai, cũng không trốn tránh. Họ hiểu rất rõ mình sai ở đâu. Họ nói được nguyên nhân, hậu quả, cách sửa. Họ gật đầu liên tục khi nghe nhắc đến trách nhiệm. Nhưng đời sống của họ không đổi. Họ không chống lại điều đúng. Họ chỉ không làm gì. Có người biết mình gian dối trong công việc, ký sai giấy tờ, che giấu số liệu để giữ lợi ích riêng. Biết rõ. Nhận rõ. Nhưng mỗi lần bị nhắc đến lại nói: “Để từ từ sửa.” Từ từ kéo dài qua nhiều lần lặp lại. Mỗi lần lặp lại làm hậu quả nặng thêm một chút. Thanh Quang Hiền Ngộ từng nghĩ biết sai là đã bước được nửa đường. Sau đó mới thấy: biết sai mà không động tay vào sửa thì chỉ là một hình thức trì hoãn có vẻ đạo đức. Cha Lai gọi đó là “gia hạn hậu quả”. Ông nói: khi đã thấy rõ một cái hố mà vẫn bước lại con đường cũ, thì không thể gọi là vô tình nữa. Đó là đồng ý trả giá, chỉ là trả sau. Mà trả sau thường đắt hơn trả ngay. Có người xin thêm thời gian để c...
Ở Cô Nhi Viện Kumanthong, Pé Ngộ thấy một chuyện lặp lại nhiều hơn mọi lời cầu xin: người lớn dạy rất hay, nhưng sống rất khác. Ai cũng có thể sổ nho nhưng không phải ai cũng có một nếp sống đúng. Có người dắt con đến, miệng nói muốn con hiền, cai điện thoại, sống biết điều... Nhưng vừa bước ra khỏi cửa đã chửi rủa, gian dối, và quen tay lật lọng những chuyện nhỏ. Họ không xem đó là vấn đề. Vì theo họ, trẻ con chưa hiểu gì. Pé Ngộ nhìn thấy điều ngược lại. Trẻ con hiểu bằng cách khác. Không cần định nghĩa. Không cần lý luận. Nó chỉ nhìn & rồi sao chép lại. Cha Lai nói: một đứa trẻ không trở thành bản sao của lời dạy. Nó trở thành bản sao của nhịp sống quanh nó. Người lớn có thể giấu lỗi với hàng xóm, với xã hội, với giấy tờ. Nhưng không giấu được với đứa nhỏ sống chung. Có người hỏi sao con mình bướng. Cha Lai không trả lời về đứa nhỏ. Ông hỏi lại: trong nhà có ai giữ lời hứa không? Có ai nói xin lỗi khi làm sai không? Có ai làm xong việc theo cách tự hoàn thành trách nhiệm kh...