Kumanthong - CÁN CÂN CÔNG ĐẠO

Chiều xuống chậm trên nóc chiếc xe tải van. Cả tuần nay chúng tôi bận ra miền trung dọn dẹp câu chuyện gia tộc. Mà cũng may Học viện Kumanthong không có khách. Không phải xử lý việc gì.

Cho đến khi có hai người già bước tới. Không mang theo lễ, không hoa quả cũng không nhang đèn.

Chỉ có một cái túi vải bạc màu, và một vẻ mặt mà người ta chỉ có khi đã đi đến đoạn cuối của lựa chọn.

Pé Ngộ là người nhìn thấy họ trước. Nó không hỏi gì ngay. Chỉ đứng tựa cửa quan sát.

Ông lão bước chậm. Bà lão đi sau, tay nắm chặt vạt áo của chồng như sợ lạc. Hai người không nhìn quanh. Cũng không ngẩng đầu.

Họ không đến để xin. Họ đến vì không còn chỗ nào khác.

“Ở đây… có phải là chỗ nhận nuôi Kumanthong không?” Giọng bà lão nhỏ, nhưng không run.

Cha Lai lắc đầu nhẹ.

“Ở đây dạy dỗ không chỉ nhận nuôi.”

Một khoảng im lặng rơi xuống giữa ba người.

Ông lão gật đầu, như đã đoán trước câu trả lời. Nhưng ông vẫn đứng đó. Không quay đi.

“Vậy… chúng tôi hỏi chuyện khác.”

Lúc này, Cha Lai mới bước ra từ bên trong.

Ông không hỏi họ cần gì. Chỉ nhìn.

Một cái nhìn đủ lâu để người đối diện hiểu rằng: Ở đây, không có chuyện nói dối mà qua được.

Bà lão là người mở lời: “Con trai chúng tôi… sắp ra tòa.”

Không ai đáp.

“Ly dị. Chia tài sản.”

“Căn nhà… đứng tên hai vợ chồng nó.”

Bà dừng một nhịp.

“Nhưng nếu chia… chúng tôi không còn chỗ ở.”

Câu nói sau cùng giọng rất nhẹ. Nhẹ đến mức nếu không chú ý, người ta sẽ tưởng nó không quan trọng.

Nhưng chính câu đó… là lý do họ tới đây.

Ông lão lúc này mới lên tiếng. :“Chúng tôi không tới cầu xin giàu có.” 

Ông nhìn thẳng vào Cha Lai rồi nói tiếp: “Chỉ vì có thể… hai lão già này sẽ trở thành người vô gia cư.”

Không gian im lại. Không ai nói câu “tội nghiệp”. Không ai nói “đáng thương”. Ở đây, những thứ đó không giúp ích gì.

Cha Lai quay người đi: "Chuyện vợ chồng con trai lão… là nhân quả của họ.” “Không phải thứ để đem tới đây mặc cả.”

Bà lão siết tay chồng. Ông lão không cúi đầu. Nhưng vai ông hạ xuống một chút.

“Chúng tôi không mặc cả.” Bà nói.

“Chỉ là… nếu có cách nào đó...”

“Không.” Cha Lai cắt ngang.

Không lớn tiếng. Nhưng đủ dứt để chặn hết phần còn lại.

“Nếu ai cũng tới đây để thắng kiện… thì nơi này không còn là học viện Kumanthong nữa.”

Không khí thay đổi. Không còn chỗ cho hy vọng.

Ông lão gật đầu. Lần này là gật thật.

“Hiểu rồi.”

Ông quay đi. Bà lão đi theo. Hai cái bóng già nua kéo dài trên nền đất, rồi trượt dần ra khỏi cửa xe.

Pé Ngộ đứng yên. Nó không gọi lại. Nó cũng không hỏi thêm. Chỉ nhìn cho đến khi hai người biến mất ở cuối con đường.

Một lúc lâu sau, nó mới lên tiếng. “Cha Lai. Nếu họ ra đường thật thì sao?”

Cha Lai không quay lại. “Đó là phần đời của họ.”

“Nhưng mình biết.” Pé Ngộ nói.

“Biết mà không làm gì… có khác gì không?”

Cha Lai im lặng một nhịp. “Khác.”

Ông nói: “Biết… để không làm sai thêm.”

Pé Ngộ không trả lời. Nó hiểu câu đó. Nhưng nó không thấy đủ.

Tối đến, đèn trong xe không bật sáng hẳn, chỉ để một ánh vàng yếu, vừa đủ nhìn.

Pé Nổi ngồi ở một góc. Nó không tham gia câu chuyện ban chiều. Thậm chí, nó còn không nhìn nhiều. Nhưng nó nhớ hết.

Nó nhớ ánh mắt bà lão khi nói câu “không còn chỗ ở”. Nó nhớ cách Pé Ngộ im đi sau khi Cha Lai từ chối.

Nó không nói gì và không có gì xảy ra.

Khuya đến, trong văn phòng luật, ở đâu đó trong thành phố. Cửa sổ mở hé. Giấy tờ xếp thành chồng trên bàn. Một số được kẹp gọn. Một số chưa. Một tờ trong đó hơi lệch mà không ai để ý.

Một cuộc điện thoại đến. Người trong phòng đứng dậy, quay đi. Gió lùa qua cửa sổ, đủ để lay mép giấy. Không đủ để làm rơi. Nhưng đủ để… lệch thêm một chút.

Một người khác bước vào, đặt thêm hồ sơ xuống bàn. Chồng giấy dịch chuyển. Một tờ giấy quan trọng… không còn nằm đúng chỗ ban đầu. Không ai giấu nó. Không ai lấy nó. Chỉ là… khi cần, nó không ở đó.

Rồi ngày ra tòa. Mọi thứ diễn ra nhanh hơn dự đoán. Luật sư bên kia lật hồ sơ. Dừng lại. Rồi lật qua lật lại. Rồi lật nhanh hơn. Một khoảng trống nhỏ xuất hiện trên bàn. Một mảnh ghép thiếu… đúng lúc cần.

Phiên tòa không dừng lại. Nhưng cán cân đã lệch. Kết quả được tuyên ngay sau đó. Người con trai giữ được căn nhà. Không ai gọi đó là phép màu. Chỉ là… mọi thứ xảy ra đúng theo những gì có thể chứng minh.

Ba ngày sau, cặp vợ chồng già quay trở lại học viện.

Lần này, họ mang theo một túi trái cây nhỏ.

Bà lão cười nói : “Cảm ơn.”

Không nói cảm ơn ai. Chỉ nói vậy.

Pé Ngộ nhìn họ. Nó không hỏi kết quả, nó biết rồi. Nhưng nó không thấy nhẹ lòng.

Khi hai người già rời đi, nó quay lại. Pé Nổi vẫn ngồi ở góc cũ như chưa từng di chuyển.

Pé Ngộ nhìn nó một lúc rồi hỏi: “Mày đã làm gì?”

Pé Nổi nhún vai : “Tao làm gì đâu. Không tạo bằng chứng giả. Không ép ai nói dối.”

Nó nghiêng đầu: “Tao chỉ thấy gió thổi một tờ giấy… không đến đúng chỗ đúng lúc.”

Pé Ngộ nhìn nó chằm chằm : “Đó vẫn là can thiệp.”

Pé Nổi cười nhẹ. “Không.” "Có thể là do ông luật sư quên không khóa cửa sổ để gió thổi bay tài liệu. Có thể là do ổng bận bù đầu bù cổ mà sơ ý quên tờ giấy. Thực ra tờ giấy ấy vẫn trên bàn làm việc của ổng mà ổng không thấy đó thôi."

Pé Ngộ nói: “Mày đang bẻ cong cán cân công đạo.”

Pé Nổi không phản ứng ngay. Nó nhìn ra ngoài cửa. Nó hỏi. “Cán cân nào?”

Rồi quay lại nhìn Pé Ngộ nói tiếp. “Cái cán cân mà nếu cân đúng… thì hai ông bà già kia ra đường ngủ?”

Pé Ngộ im.

Pé Nổi nói thêm: “Đạo không trả tiền thuê nhà.”

Pé Ngộ siết nắm tay lại nói: “Không phải cái gì cũng có thể đánh đổi.”

Pé Nổi gật đầu. “Ừ.” Rồi nó hỏi lại, rất bình thản: “Nếu tao sai… sao trong phiên tòa họ lại đúng?” Câu hỏi không gằng giọng. Nhưng có trọng lượng. 

Pé Ngộ không trả lời. Không phải vì nó không muốn. Mà vì nó không có câu trả lời.

Ở phía sau, Cha Lai đứng từ lúc nào. Ông nghe hết nhưng không bước vào cũng không ngăn lại. Chỉ nói một câu, đủ để cả hai nghe.

“Cán cân công đạo… chưa bao giờ công bằng.”

Rồi ông nói tiếp: 

“Chỉ là người ta chọn tin nó.”

Rồi Cha Lai đóng cửa tắt đèn đi ngủ. Không ai nói gì thêm.